Η ΔΥΣΚΟΛΗ ΕΞΙΣΩΣΗ ΣΑΜΑΡΑ ΓΙΑ ΔΑΝΕΙΟ ΚΑΙ ΕΚΛΟΓΕΣ


Ρεπορτάζ : Άρης Ραβανός
(από το Βήμα της Κυριακής)
Μια µαθηµατική εξίσωση και η προσπάθεια να τη λύσει µερικές φορές αποτελεί για τον κ. Αντ. Σαµαρά πολύ καλή άσκηση για να χαλαρώσει για λίγα λεπτά. Η εξίσωση όµως που έχει µπροστά του αυτή την περίοδο είναι άκρως πολύπλοκη, µε πολλές...
παραµέτρους που ήδη έχουν αρχίσει να τον δυσκο λεύουν. Αν και στην ντετερµινιστική περιγραφή ενός πολύπλοκου συστήµατος οι µαθηµατικές εξισώσεις επιτρέπουν να υπολογισθεί κάθε µελλοντική κατάσταση του συστήµατος, αν είναι γνωστά τα αρχικά δεδοµένα, εν τούτοις στην περίπτωση της Ν∆ η λύση µοιάζει εξαιρετικά δύσκολη. 

Ο κ. Σαµαράς αναγνωρίζει ότι θα βρεθεί εκ νέου σε ένα δύσκολο πολιτικό περιβάλλον, όπου θα ενταθούν και οι πιέσεις από το εξωτερικό, ώστε να υπάρξει ουσιαστική καταγραφή συγκεκριµένων µέτρων για να προχωρήσει η νέα δανειακή σύµβαση για να δεσµευθεί η νέα κυβέρνηση που θα προκύψει από τις εκλογές. Αυτή η έγγραφη επί της ουσίας δέσµευση που αναµένεται να ζητηθεί από τη Ν∆, όπως είναι αυτονόητο, δεν ευνοεί τη στρατηγική και τους σχεδιασµούς του κ. Σαµαρά, ο οποίος είναι µεταξύ των δύο πλευρών που υπάρχουν στο κόµµα του, αυτή των µετριοπαθών και των σκληροπυρηνικών. Ο πρόεδρος της Ν∆ ήδη αναζητεί µε τους συνεργάτες του τρόπους να επιλύσει την εξίσωση που έχει µπροστά του, µε διαφορετικό τρόπο από άλλες στο παρελθόν, όπως µε τη συµφωνία για τη συγκρότηση της κυβέρνησης Παπαδήµου, την επιστολή που απέστειλε σε ΕΛΚ και στους πιστωτές, κ.ά. 

Στην ηγετική οµάδα είναι εξαιρετικά δύσπιστοι και ιδιαίτερα ανήσυχοι για την εµµονή που διαπιστώνουν από την πλευρά των πιστωτών να υπάρξει µαζί µε τη νέα δανειακή σύµβαση και µια ουσιαστική καταγραφή συγκεκριµένων µέτρων, ώστε η επόµενη κυβέρνηση να κινηθεί στο οικονοµικό και πολιτικό πλαίσιο που έχουν θέσει οι ίδιοι. 

Για τον πρόεδρο της Ν∆ δεν τίθεται, µε τα µέχρι στιγµής δεδοµένα που είναι δύσκολο να αλλάξουν, θέµα να συµφωνήσει µε τη λήψη νέων µέτρων. Γι’ αυτό παραµένει σταθερά προσηλωµένος στην άποψη, όπως προκύπτει και από τις τελευταίες συζητήσεις που είχε µε συνεργάτες του, ότι συµφωνεί µε τους στόχους οι οποίοι έχουν τεθεί και µε το ευρύτερο πλαίσιο. 

Οµως ο κ. Σαµαράς διαφωνεί µε τα µέτρα που ενδεχοµένως χρειαστεί να ληφθούν και προβάλλει το επιχείρηµα – κάτι που το πράττει και στην τρόικα – ότι αυτά θα πρέπει να εξεταστούν και να γίνουν αντικείµενο διαπραγµάτευσης µε τους πιστωτές µας από τη νέα κυβέρνηση που θα προκύψει µετά τις εκλογές. 

Σύµφωνα µε πληροφορίες του «Βήµατος», στην ηγετική οµάδα της Ν∆ επικρατεί η αίσθηση ότι η τρόικα δεν θα επιµείνει σε µια σειρά ζητηµάτων που θέτει, όπως π.χ. για τη µείωση των επικουρικών συντάξεων, ενώ εκτιµούν ότι δεν θα επέλθει και πιστωτικό γεγονός για ένα... «χρηµατοδοτικό κενό» περίπου 30 δισ. ευρώ. 

Στο οικονοµικό επιτελείο της Ν∆ υποστηρίζουν µε ένταση ότι δεν µπορεί να επέλθει συµφωνία για τα νέα µέτρα προσαρµογής και επιµένουν ότι πρέπει να υπάρξουν µέτρα για την ανάπτυξη. Μάλιστα, θέτουν έναν νέο όρο στο τραπέζι και µιλούν για «άµεσες ξένες επενδύσεις» και υποστηρίζουν την ανάγκη να υπάρξουν κίνητρα. 

|||||||| «Οχι άλλη λιτότητα»
Ο πρόεδρος της Ν∆ βρίσκεται σταθερά στη γραµµή ότι ο ορυµαγδός περιοριστικών µέτρων λιτότητας – τα οποία δεν οδήγησαν σε ανάλογη µείωση του δηµοσιονοµικού ελλείµµατος – εγκλώβισε τη χώρα σε µια παγίδα χρέους. 

«Πρέπει να σταµατήσει η ελεύθερη πτώση της ελληνικής οικονοµίας. Οχι άλλη λιτότητα». Με αυτή τη φράση ως οδηγό, την οποία έχει πει σε τακτικούς του συνοµιλητές, ο κ. Σαµαράς ετοιµάζεται να πορευτεί το επόµενο διάστηµα, εν όψει και των κρίσιµων διαπραγµατεύσεων για τη νέα δανειακή σύµβαση και των συναντήσεων µε την τρόικα. 

Πάντως, ενδεικτικό των προθέσεων του κ. Σαµαρά να µην επιλέξει τη µετωπική σύγκρουση µε τον πρωθυπουργό κ. Λ. Παπαδήµο, παραµονές της συνάντησής του µε την τρόικα, είναι το γεγονός ότι άναψε «πράσινο φως» να στηριχθεί πλήρως το πολυνοµοσχέδιο του υπουργείου Οικονοµικών. 

Αυτό το είχε καταστήσει σαφές και στη σύσκεψη των πολιτικών αρχηγών, υπό τον κ. Παπαδήµο, σε µια κίνηση που αποτέλεσε και σήµα προς την τρόικα, αφού δεν θέλει να διακυβευθεί η νέα συµφωνία µαζί της. 

Βέβαια, αυτή η επιλογή δεν σηµαίνει ότι ο κ. Σαµαράς θα προσχωρήσει πλήρως στις κυβερνητικές θέσεις, ιδιαιτέρως εις ό,τι αφορά τα µισθολογικά, καθώς στο θέµα των επικουρικών συντάξεων υπάρχει χάσµα. 

|||||||| Διαφωνίες και αστερίσκοι
Στο οικονοµικό επιτελείο της Ν∆ θεωρούν – αν και δεν το παραδέχονται δηµόσια – λογική κίνηση τη µείωση του 13ου και του 14ου µισθού στον ιδιωτικό τοµέα, από τη στιγµή που έγινε και στον δηµόσιο τοµέα, ενώ για κατάργηση δεν το συζητούν. 

Ο κ. Σαµαράς στη συνάντηση µε τους πολιτικούς αρχηγούς αποδέχθηκε ως εναλλακτική ισοδύναµη πρόταση το πάγωµα των ωριµάνσεων και των αυξήσεων για δύο χρόνια και αντιτάχθηκε στην κατάργηση του 13ου και του 14ου µισθού. Για τις επικουρικές επανέφερε παλαιότερη πρότασή του για δανεισµό των ελλειµµατικών ταµείων από τα πλεονασµατικά, ενώ είπε ότι αν παρά ταύτα, γίνουν περικοπές, αυτές δεν θα πρέπει να είναι οριζόντιες. 

Επίσης εµφανίζονται θετικοί για να υπάρξουν περικοπές στις ∆ΕΚΟ και να προχωρήσει ο εξορθολογισµός και να µπει «µαχαίρι» στα ρετιρέ και στα ειδικά µισθολόγια, ενώ υπάρχει συµφωνία µε την κυβέρνηση για το µη µισθολογικό κόστος. 

Για το θέµα των επικουρικών συντάξεων η θέση της Ν∆ παραµένει η ίδια και δεν αλλάζει: πρέπει να υπάρξει ένα δίχτυ ασφαλείας στις συντά ξεις της τάξεως των 1.000-1.200 ευρώ (κύρια και επικουρική σύνταξη) και να µην υπάρξει µείωση στις επικουρικές που είναι ως 300 ευρώ. 

|||||||| Επιμένουν στη διαπραγμάτευση
Σε µια περίοδο όπου η χώρα είναι σε παρατεταµένη ύφεση και ουσιαστικά αναδεικνύεται ο φαύλος κύκλος µέτρων λιτότητας - ύφεσης, τα «κλειδιά» για τον κ. Σαµαρά που µπορεί να δώσουν διέξοδο είναι πέντε: α. µείωση των φορολογικών συντελεστών, β. αύξηση των δηµοσίων επενδύσεων, γ. άµεσες ξένες επενδύσεις, δ. ιδιωτικοποιήσεις και ε. αξιοποίηση της δηµόσιας περιουσίας. 

Ο κ. Σαµαράς, όπως είπε και στον Πρωθυπουργό στην πρόσφατη συνάντησή τους και στη σύσκεψη που ακολούθησε, η χώρα και η ελληνική κοινωνία δεν µπορούν να βρεθούν για ακόµη µια χρονιά σε ύφεση. 

Ο ίδιος αισιοδοξεί ότι θα έχει την ευκαιρία να διαπραγµατευθεί µε τους πιστωτές την επόµενη ηµέρα των εκλογών, αν γίνει πρωθυπουργός. Στο επιτελείο του είναι πεπεισµένοι πως θα του αφήσουν περιθώριο οι πιστωτές να εφαρµόσει την πολιτική του και επιµένουν στη διαδικασία της διαπραγµάτευσης. 

Ειδικά για τους φορολογικούς συντελεστές, υποστηρίζουν ότι η τρόικα θα δεχθεί τη µείωσή τους και σε αντάλλαγµα θα εξασφαλίσουν επιτάχυνση των ιδιωτικοποιήσεων που δεν έχουν γίνει, όπως λένε συνεργάτες του κ. Σαµαρά επί δύο χρόνια, αλλά και κλείσιµο ή συγχωνεύσεις οργανισµών. «Στις διαπραγµατεύσεις κάτι δίνεις και κάτι παίρνεις» λένε χαρακτηριστικά και εκφράζουν αισιοδοξία ότι η τρόικα θα το αποδεχθεί. 

|||||||| Συμπληρωματικός προϋπολογισμός
Ωστόσο το βασικό εργαλείο για τη Ν∆ την επόµενη ηµέρα των εκλογών είναι να καταρτιστεί συµπληρωµατικός προϋπολογισµός για το 2012 προκειµένου να καλυφθεί η µαύρη τρύπα στα φορολογικά έσοδα. Μάλιστα, το πρότυπό τους είναι η γερµανίδα καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ, που έπραξε το ίδιο όταν παρέλαβε από τον Γκέρχαρντ Σρέντερ. «∆εν έχουµε καιρό για να χαθεί χρόνος. Αν γίνουν οι εκλογές νωρίς, δηλαδή ως τις αρχές Απριλίου, τότε θα µπορέσουµε να καταθέσουµε συµπληρωµατικό προϋπολογισµό και να διορθώσουµε καταστάσεις» αναφέρουν στην ηγετική οµάδα. 

Γι’ αυτό και επιµένει ο κ. Σαµαράς στον χρόνο των εκλογών και θεωρεί ως κόκκινη γραµµή την 8η Απριλίου, αν και υπάρχουν πλέον και στελέχη που εκτιµούν ότι το αργότερο θα γίνουν 29η Απριλίου ή την 6η Μαΐου και ετοιµάζεται να αντιδράσει αν διαπιστώσει εσκεµµένη καθυστέρηση και προσπάθεια παράτασης του κυβερνητικού βίου. 

Εξάλλου, ο πρόεδρος της Ν∆ ενώπιον του κ. Παπαδήµου και των άλλων κυβερνητικών εταίρων, των κκ. Γ. Παπανδρέου και Γ. Καρατζαφέρη , είπε: «∆εν θεωρώ ότι έχει αλλάξει κάτι από τον προγραµµατισµό που έχει γίνει. Θα γίνουµε περίγελος αν αλλάξουµε το χρονοδιάγραµµα. Πρέπει να µείνουµε πιστοί σε όσα συµφωνήθηκαν» . 

ΣΤΗΝ ΤΕΛΙΚΗ ΕΥΘΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ PSI+
Μηνύµατα από Σαρκοζί, Ρεν και Βεστερβέλε
Νέος γύρος πιέσεων προς τη Ν∆ από δυνάµεις της ευρωπαϊκής Κεντροδεξιάς αναµένεται το προσεχές διάστηµα ενόψει και της νέας δανειακής σύµβασης και των µέτρων που πρέπει να ληφθούν. 

Ηδη το επιτελείο του κ. Σαµαρά δέχθηκε τα πρώτα µηνύµατα από τον γάλλο πρόεδρο κ. Νικολά Σαρκοζί και τον κοινοτικό επίτροπο κ. Ολι Ρεν, οι οποίοι προχθές κάλεσαν τα ελληνικά κόµµατα να µην αναβάλουν τη λήψη των αποφάσεων, προτρέποντας ουσιαστικά τη Ν∆ να συναινέσει. 

Ο κ. Σαρκοζί προειδοποίησε σύσσωµη την ελληνική πολιτική τάξη ότι «πρέπει να κατανοήσει πως δεν µπορεί να αναβάλλονται οι αποφάσεις που είναι απαραίτητες για να ξεπεράσει η χώρα την κρίση». Σχεδόν ταυτόχρονα ο κ. Ρεν δήλωσε ότι « είναι καθοριστικής σηµασίας τα µεγάλα ευρωπαϊκά πολιτικά κόµµατα να επικοινωνήσουν µε τα συγγενή πολιτικά κόµµατα στην Ελλάδα για να πείσουν τους αρχηγούς τους να δεσµευθούν στην εφαρµογή του πακέτου βοηθείας της ΕΕ» και προειδοποίησε πως «αλλιώς µπορεί να αποτύχει το πρόγραµµα». 

Σε αυτό το κλίµα ο κ. Σαµαράς, που επισκέπτεται στα µέσα της εβδοµάδας τη Ρωσία όπου θα έχει συνάντηση µε τον ρώσο πρωθυπουργό κ. Βλαντίµιρ Πούτιν, προσπαθεί να ισορροπήσει µεταξύ της αντιπολιτευτικής τάσης των βουλευτών της Ν∆ ενόψει και των εκλογών και της αδήριτης ανάγκης για στήριξη της κυβερνητικής πολιτικής, µπροστά στην τελική ευθεία για το PSI+ και τη νέα δανειακή σύµβαση. 

Για τον κ. Σαµαρά κρίσιµο στοιχείο είναι και η στάση της γερµανικής πλευράς, µετά και την προ εβδοµάδας συνάντηση που είχε µε τον υπουργό Εξωτερικών κ. Γκίντο Βεστερβέλε αλλά και τις δηµόσιες θετικές δηλώσεις του για τη Ν∆ – «Είχα άλλη εικόνα για εσάς» του είπε κατ’ ιδίαν. 

Από την άλλη πλευρά όµως ο κ. Σαµαράς, εκτός από τις πιέσεις που θα υπάρξουν από το εξωτερικό, έχει να αντιµετωπίσει και τις ενστάσεις των αντιµνηµονιακών στελεχών της Ν∆, βουλευτών και συνδικαλιστών που ετοιµάζονται για νέες εµφανίσεις τις επόµενες ηµέρες.